تفسیر قرآن

در اين آيه مي فرمايد: «خداوندا، شب را در روز و روز را در شب داخل مي كني، زنده را از مرده و مرده را از زنده بيرون مي آوري و هر كه را خواهي بي حساب روزي مي دهي.»

البتّه اين تفسير با تفسير ديگري كه گفته اند: «بيرون آوردن زنده از مرده و مرده از زنده، خارج نمودن مؤمن كه زنده واقعي است از صلب كافر كه مرده واقعي است» منافات ندارد؛ چنان که به نقل سلمان فارسى پيامبر اسلام (ص) هم در تفسير «تُخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ» فرموده: يعنى مؤمن را از صلب كافر و كافر را از صلب مؤمن خارج مى‏ سازد. (درّ منثور)

رسول اکرم (ص) در حجّة الوداع فرمود: آگاه باشيد، که روح الامين به قلبم القاء کرد که هيچ کس تا روزيش تمام نشود، نخواهد مرد؛ پس از خدا بپرهيزيد و در طلب روزي معتدل باشيد، دير رسيدن روزي، شما را وادار نکند، که آن را از راه معصيت طلب کنيد، خدا روزي حلال ميان بندگانش تقسيم کرده، کسي که تقواي الاهي پيشه کند و شکيبايي به خرج دهد، روزيش از راه حلال خواهد رسيد؛ ليکن کسي که روزيش از راه حرام طلب کند، روزي حلالش نيز قطع و بر وي حساب خواهد شد. (الميزان به نقل از كافي)

امام علي (ع) مي فرمايد: روزي دو گونه است: روزيي که تو آن را می جويي‌ و روزيي که او تو را مي جويد و اگر به سراغش نروي، به سراغ تو مي آيد؛ پس غم روزي سال را بر غم امروزت ميفزا، كه برطرف كردن اندوه هر روز از عمر تو را كافي است. اگر سال آينده در شمار عمرت باشد، خداي تعاليٰ در هر روز سهمت را خواهد داد و اگر آن سال از شمار عمرت نباشد؛ تو را با اندوهش چه كار؟ کسي روزي مقدّرت را نخواهد برد و آنچه برایت مقدّر شده به تو خواهد رسيد. (نهج البلاغه، حكمت 379)

به نقل امام صادق (ع) رسول خدا (ص) فرمود: رزق مانند باران و به عدد آن از آسمان به زمين و براى هر انسانى به مقدارى كه برايش مقدر شده نازل مى‏ شود، و ليكن براى خدا فضل ‏هايى هم هست، بنا بر اين از خداى تعالىٰ فضل او را نيز بخواهيد». (وسائل ج 12 ص 34)

آری، هر چند مسأله «توارث» انکار ناپذير است؛ ولی انسان مانند جماد و نبات و حتّیٰ حيوان تحت تأثير اجبارى محيط نيست، بلکه با داشتن اراده آزاد می تواند دين و مذهب و روشی کاملاً مخالف خانواده و حتّیٰ محيط خويش انتخاب کند.

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر