سوره بقره - آیه 225 - جزء 2
لَّا يُؤَاخِذُكُمُ اللَّهُ بِاللَّغْوِ فِي أَيْمَانِكُمْ وَلَٰكِن يُؤَاخِذُكُم بِمَا كَسَبَتْ قُلُوبُكُمْ ۗ وَاللَّهُ غَفُورٌ حَلِيمٌ
معنای آیه
خدا شما را به خاطر سوگندهای لغوتان [که جدی و حقیقی نیست و عادتاً بدون قصد قلبی بر زبان جاری می شود] مؤاخذه نمی کند، ولی شما را به خاطر آنچه دل هایتان [از سوگند جدی و حقیقی] مرتکب شده مؤاخذه می کند؛ و خدا بسیار آمرزنده و بردبار است.
تفسیر قرآن
خدا شما را از بهر سوگندهائی که بي توجّه ياد مي كنيد، بازخواست نمي كند؛ بلکه شما را از بهر آنچه در دل هاتان داشته اید یعنی با تصميم خورده ايد بازخواست می کند و خدا آمرزنده ای مهربان است.
کفّاره سوگند بنا بر آيه 89 مائده، اطعام ده مسکين يا لباس پوشاندن بدان ها يا آزاد کردن يک برده و در صورت عدم امکان هيچ يک از آن ها سه روز روزه است.
امام صادق (ع) در تفسير آيه شريفه: «لايُؤاخِذُكُمُ اللهُ بِاللَّغْوِ فِي اَيْمانِكُمْ» فرمود: سوگند لغو اين است كه كسى بگويد: نه به خدا و بله به خدا بدون اين كه بخواهد عهدى ببندد، و يا پيمانى محكم كند. (مجمع)
امام صادق (ع) در تفسير این آيه فرموده: اگر تو را خواستند تا ميان دو نفر اصلاح دهى نگو: من سوگند خورده ام كه چنين كارى نكنم. (مجمع)
پيامبر اکرم (ص) فرموده: «لايَمينَ في الغَضَبِ: موقع خشم سوگند صحيح نيست». (ابوالفتوح)
رسول خدا (ص) مي فرمايد: هرکس سوگند بر قطع رَحِم يا معصيت خورد، نبايد بدان سوگند عمل کند. (ابوالفتوح)
سوگندي هم که به غير نام خدا باشد، حتّیٰ اگر سوگند به پيامبر و امام و قرآن كريم باشد، بي اعتبار است و لزومي ندارد، که بدان عمل شود.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله فاضیان
نکات دیگر