سوره بقره - آیه 199 - جزء 2
ثُمَّ أَفِيضُوا مِنْ حَيْثُ أَفَاضَ النَّاسُ وَاسْتَغْفِرُوا اللَّهَ ۚ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ
معنای آیه
سپس از همان جایی که مردم روانه می شوند [به سوی منی،] روانه شوید، و از خدا آمرزش بخواهید؛ زیرا خدا بسیار آمرزنده و مهربان است.
تفسیر قرآن
امام باقر (ع) فرموده: قريش و هم پيمانان آن ها، که خود را «حُمس» (محکم در دين) مي خواندند، هنگام حجّ به جاي توقّف در عرفات که خيلي از مکّه دور بود، در مشعرالحرام که به مکّه نزديک بود توقّف مي کردند و مي گفتند: چون ما اهل حرم هستيم نبايد از آن جدا نشويم (مجمع البيان)؛ اين آيه مي فرمايد: شما هم بايد مثل ساير مردم در عرفات وقوف کرده، آن گاه از همان جا كه مردم روانه شدند روانه شويد. از خدا آمرزش بطلبيد، كه خود را برتر از ديگران مي دانستيد؛ خدا هم آمرزنده و رحيم است و شما را مي بخشد.
اساساً يكى از فلسفه هاى حج، كنار زدن امتيازات پوشالى انسان از كفش، كلاه، لباس، همسر و مسكن و قطره اى شدن دريای اجتماع است.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر