تفسیر قرآن

آن­گاه مي فرمايد:

اگر اين بت­ هاي سنگي و چوبي بي­ شعور را براي حلّ مشكلاتتان بخوانيد، صدايتان را نمي‏ شنوند؛ و اربابانی همچون فرعون و نمرود يا مسيح و ملائكه هم كه صداي شما را مي­ شنوند، از خود نه مالك چيزي هستند و نه قدرت و اجازه دارند،   كه نيازهاي شما را برطرف كنند و روز قيامت هم منكر پرستش خود شوند‌ و به جاي شفاعتتان از شما بيزاري جويند و اي پيامبر، ­كسي مانند خدايي كه از همه چيز آگاه است، تو را از اين حقايقي كه در قيامت اتّفاق مي ­افتد، با خبر نمي ‏سازد.

وهّابيين برای بريدن ارتباط مسلمين از پيامبر اسلام (ص) و امامان(ع) از طريق توسّل و شفاعت، با تمسّک به امثال اين آيه گویند: قرآن  می­ گويد: تمام كسانی را كه غير از خدا می­ خوانيد، حتّیٰ پيامبران، سخن شما را نمى‏ شنوند و اگر هم بشنوند اجابت نمى‏ كنند. بنابراين، هر گونه توسّل را به ارواح پيامبران و امامان مخالف توحيد است.

ولی دقّت در اين آيات معلوم می ­دارد، كه منظور بت­ های سنگی و چوبی ­اند، كه آن­ها را شريك خدا می­ پنداشتند؛ درحالی كه انبيا و اوليا همچون شهدای راه خدا كه قرآن با صراحت از حيات آن­ها سخن مى‏ گويد، داراى حيات برزخى هستند و در حيات برزخی فعّاليّت روح گسترده ‏تر است، چون از  حجاب­ های مادّی و تعلّقات دنيوی آزاد شده ­اند.

از طرفی توسّل به ارواح پاک انبيا و اوليا نه به اين معنی است كه برای آن­ها در مقابل خدا استقلالی قائليم، بلكه از آبرو و جاه آن­ها در پيشگاه خدا مدد می ­طلبيم  و اين عين توحيد و عبوديت پروردگار است.

اصولاً قرآن طبق آياتی نظير »مَن ذَا الَّذي يَشفَعُ عِندَهُ اِِلَّا بِاِذنِِهِ‏: جز با رخصت او، که ­تواند نزد او شفاعت كند؟» (بقره2/255) شفاعت مقرّبان درگاهش را تأييد فرموده است.

به نقل بيهقى محدّث معروف اهل سنّت در زمان خليفه دوّم خشكسالى شد، بلال به همراهى عدّه ‏اى از صحابه به كنار قبر پيامبر (ص) رفت و گفت: يا رَسولَ الله، اِستَقِ لِاُمَّتِكَ ... فَاِنَّهُم قَد هَلَكوا: اى رسول خدا، براى امتت باران بخواه، كه هلاك شدند». (روح المعانى)

«آلوسى» احاديث زيادى در اين زمينه نقل كرده، آن­گاه مى‏ گويد:  من مانعى در توسّل به پيشگاه خدا به مقام پيامبر (ص) نمى ‏بينم، چه در حال حيات و چه بعد از ممات. (روح المعانى)

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان