معنای آیه
آنگاه براى تاكيد بيشتر مى افزايد: بگو: حق يعنی قرآن كريم از جانب خدا آمد و بعد از آمدن حقّ، از باطل در برابر آن كارى ساخته نيست؛ نه باطل كار تازه ای می تواند انجام دهد و نه برنامه گذشته را تجديد كند.
مفهوم حق و باطل وسيع است، قرآن، وحى الاهى و تعليمات اسلام، همه در مفهوم «حق»جمع اند؛ و شرك و كفر، ضلالت، ظلم و گناه، وسوسه هاى شيطانى و ابداعات طاغوتى همه در معنى «باطل» درج است.
ابن مسعود گفته: پيامبر اکرم (ص) وارد مكّه شد در حالی كه در اطراف خانه خدا 360 بت بود، با چوبى كه به دست داشت يك يك بتها را فرو می افکند و می فرمود: «جاءَ الحَقُّ وَ زَهَقَ الباطِلُ؛ اِنَّ الباطِلَ كانَ زَهوقاً. جاءَ الحَقُّ وَ مايبدئُ الباطِلُ وَ مايُعيدُ». (مجمع البيان)
اگر گفته شود: با اينکه هنوز باطل بسياری از مناطق را زير سيطره دارد، چگونه می توان گفت: باطل ابتکارش را از دست داده است؟ گوييم:
اوّلاً، با ظهور اسلام و قرآن کريم باطل يعنی كفر و شرك و نفاق از نظر منطقی و استدلالی ديگر جايي ندارد و ادامه حياتش در بعضی نواحی از طريق زور و فشار و نيرنگ و حيله است.
ثانياً، برای تحقّق حكومت حق و زوال حكومت باطل در روی زمين، علاوه بر امكاناتی كه خداوند در اختيار بندگانش قرار داده، خود بندگان هم بايد بکوشند و آن را در جامعه پياده کنند. چنانکه با نوشتن نسخه توسّط پزشک حاذقی برای بيمار گوييم: ديگر مشکل بيمار حل شد؛ در حالی كه تا بيمار دارو را تهيّه نکند و مصرف ننمايد، شفا عينيت خارجی پيدا نمی كند.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر