سوره مطففین - آیه 3 - جزء 30
وَإِذَا كَالُوهُمْ أَو وَّزَنُوهُمْ يُخْسِرُونَ
معنای آیه
و چون برای آنان پیمانه و وزن کنند، کم می دهند.
تفسیر قرآن
ولی وقتی كالايى به مردم می دهند به كيل يا وزن ناقص می دهند و مردم را به خسران و ضرر مى اندازند. بنا بر این آیه كم فروشى به غيرمسلمان نیز روا نیست.
كم فروشي شامل كم گذاردن در كارمندي، كارگري، معلّمي، پزشكي و حتّیٰ روابط اجتماعي و اخلاقي نيز مي شود.
بنا بر روايات هرگاه مردم كم فروشى کنند، زمين روئيدنىهاى خود را از مردم باز مى دارد و مردم به قحطى تهديد مى شوند. (الميزان)
به نقل امام باقر (ع) هنگامى كه على (ع) دركوفه بود، هر روز صبح بازار به بازار مى گشت و صدا مى زد: اى گروه تجّار، از خدا بترسيد، از خداوند خير بخواهيد و با آسان گرفتن كار بر مردم بركت بجوئيد و به خريداران نزديك شويد، حلم را زينت خود قرار دهيد، از سوگند بپرهيزيد، از دروغ اجتناب كنيد، از ظلم خوددارى نمائيد، حق مظلومان را بگيريد، به ربا نزديك نشويد، پيمانه و وزن را به طور كامل وفا كنيد و از اشياء مردم كم نگذاريد و در زمين فساد نكنيد»! (كافى، باب آداب التجاره ح 3)
«اصبغ بن نباته» گويد: علي (ع) بر فراز منبر فرمود: «يَا مَعشَرَالتُّجّارِ، اَلفِقهُ ثُمَّ المَتجَرُ: اي گروه تجّار، اوّل فقه بياموزيد و سپس تجارت كنيد و اين سخن را امام سه بار تكرار فرمود و در پايان سخنرانيش فرمود: تاجر فاجر است و فاجر در دوزخ؛ مگر آن ها كه به مقدار حقّ خويش از مردم بگيرند و حقّ مردم را بپردازند. (كافي، جلد 5 آداب تجارت، حديث 1)
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر