تفسیر قرآن

آن­گاه خطای مردم را در مبادرت به خشنودی و نوميدی بيان مى ‏كند و مى‏ فرمايد:

«مگر اينان نمی ­دانند،   كه خدا روزي را براي هر كه بخواهد فراخ مي­ سازد يا تنگ مي ­گيرد؟  به راستی که در این امر برای اهل ایمان نشانه­ هاست».

و از آنجا که كمی و زيادی روزی انسان به خواست خداست، بايد بداند هم آن رحمتی كه به وى رسيده و هم آن ناملايمی كه به او رسيده هر دو با مشيّت خدا قابل زوال ­اند، پس نبايد به نعمتی كه ايمن از فقدانش نيست خوشحال شود و از ناملایمی كه اميد زوالش هست نوميد گردد.

از عالمى پرسيدند: مَا الدَّليلُ عَلىٰ اَنَّ لِلعالَمِ صانِعاً واحداً: چه دليلى است بر اين­که عالم را خالقى يكتاست؟ گفت: به سه دليل: ذُلِّ اللَّبيبِ  وَ فَقرُ الاَديبِ وَ سُقمِ الطَّبيبِ: عقب ماندگى افراد هوشيار، تنگدستى افراد هنرمند و سخنور، و بيمارى طبيبان». (تفسير روح البيان)

امام علي (ع) هم مي ­فرمايد: عَرَفتُ اللهَ سُبحانَهُ بِفَسخِ العَزائِمِ وَ حَلِّ العُقودِ وَ نَقضِ الهِمَمِ: خدا را از سست شدن اراده­ هاي قوي،‌ گشودن گره ­هاي دشوار و درهم شكستن تصميم­ ها شناختم. (نهج البلاغه، حكمت­250)

تجربه هم نشان داده، افراد بسيار زرنگي هر چه فكر و نقشه كشيده­ و هر چه تلاش كرده ­اند، به ثروت و قدرت چنداني نرسيده ­اند؛ و برعكس، افراد كم ­سواد و حتّیٰ دست و پا چلفتي داراي امكانان فراوان گشته ­اند. 

اين استثناها بسا براي اين است كه خدا نشان دهد با تمام تأثيري كه در عالم اسباب آفريده، نبايد در عالم اسباب گم شوند و نبايد فراموش كنند، كه در پشت اين دستگاه، دست نيرومندي است، كه آن را مي‏ گرداند. 

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر