تفسیر قرآن

بالاخره خضر گفت: امّا آن ديوار متعلّق به دو پسر يتيم در شهر بود و زير آن گنجي متعلّق به آن ها بود و پدرشان مرد صالحي بود و پروردگار تو از باب لطف مي ‏خواست وقتي آن دو يتيم به بلوغ رسند، گنجشان را بيرون آرند؛ و اين را بدان كه من اين كارها را از پيش خود نكردم و اين ها راز كارهايي بودند، كه نتوانستي بر آن ها صبر كني.

امام صادق (ع) فرمود: اين گنج طلا و نقره نبود، تنها لوحي بود، كه چهار جمله بر آن ثبت شده بود: معبودي جز الله نيست، كسي كه به موت ايمان دارد بيهوده نمي خندد؛ و كسي كه يقين به حساب الاهي دارد خوشحالي نمي كند و كسي كه به مقدورات الاهي يقين دارد، جز از خدا نمي ترسد. (نورالثّقلين)

اين هم كه در احاديث آمده: آن لوح زرّين بوده، با حديث فوق منافات ندارد؛ چون لوحي زرّين بوده، كه كلمات حكمت آميز فوق بر آن نوشته شده بوده است.

و از اين آيه معلوم مي شود، كه ايمان و عمل صالح تا آنجا حتّیٰ براي فرزند هم مفيد است كه خضر از طرف خدا مأمور مي شود، حمايت از فرزندش را به عهده گيرد.

امام صادق (ع) فرمود: خداوند به موسيٰ وحي كرد: من فرزندان را به خاطر خوبي پدران پاداش مي دهم؛ سپس فرمود: اگر به ناموس مردم خيانت كنيد، به ناموس شما خيانت مي شود. «كَما تُدينُ تُدانُ» (نورالثّقلين)

امام مجتبى (ع) به کسانی که به خاطر صلح با معاويه به او اعتراض كردند، فرمود: مگر نمى ‏دانيد خضر براى مصلحت، كشتى را سوراخ كرد و نوجوانى را كشت و كارهاى او مورد غضب موسىٰ قرار گرفت؟

اى مردم! اگر صلح را نمى ‏پذيرفتم همه ‏ى شيعيان روى زمين نابود مى‏ شدند. «لَولا ما اَتَيتُ لماتُرِكَ مِن شيعَتِنا عَلىٰ وَجهِ الاَرضِ اَحَدٌ اِلّا قُتِلَ». (نورالثقلين)

مطلب عجيبى كه از اين داستان استفاده مى ‏شود رعايت ادبى است كه موسى (ع) در مقابل استادش خضر نموده. با اين كه موسى (ع) كليم الله و يكى از انبياى اولوا العزم و آورنده تورات بوده، مع ذالك در برابر يك نفر كه مى‏ خواهد به او چيز بياموزد چقدر رعايت ادب كرده است!.

امام صادق (ع) فرمود: خضر پيامبر مرسلی بوده كه خدا او را به سوى قومش مبعوثش فرموده بود و او مردم خود را به توحيد و اقرار به انبيا و فرستادگان خدا و كتاب هاى او دعوت مى‏ كرده و معجزه ‏اش اين بوده كه روى هيچ چوب خشكى نمى‏ نشست مگر آنكه سبز مى‏ شد و بر هيچ زمين بى علفى نمى ‏نشست مگر آنكه سبز و خرم مى‏ شد او را خضر ناميدند .

به نقل جابر رسول خدا (ص) فرمود: خدا به خاطر صلاح آدمى، امر اولاد و اولاد اولاد و امر اهل خانه ‏هاى پيرامون او را اصلاح مى ‏كند و مادام كه در ميان آنان است ايشان را حفظ مى ‏فرمايد. (درّ منثور)

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر