سوره اسراء - آیه 16 - جزء 15
وَإِذَا أَرَدْنَا أَن نُّهْلِكَ قَرْيَةً أَمَرْنَا مُتْرَفِيهَا فَفَسَقُوا فِيهَا فَحَقَّ عَلَيْهَا الْقَوْلُ فَدَمَّرْنَاهَا تَدْمِيرًا
معنای آیه
و چون بخواهیم شهری را هلاک کنیم، خوشگذرانانش را وا میداریم تا در آن به انحراف [و فساد] بپردازند، و در نتیجه عذاب بر آن [شهر] لازم گردد، پس آن را [یکسره] زیر و زبر کنیم.
تفسیر قرآن
به دنبال آيه قبل که فرمود: «هرگز فرد يا گروهی را بدون بعث رسولان مجازات نمى كنيم» مي فرمايد:
وقتي بخواهيم شهري را نابود كنيم، بعد از ابلاغ رسالتمان توسّط رسولان، اگر مردم آن شهر دستورات الاهي را به كار بستند، در دنيا وآخرت به سعادت خواهند رسيد؛ ولي اگر ثروتمندان خوشگذران به دستورات الاهي عمل نكردند، آن ها را درهم مي كوببم.
خداوند نعمت را به انسان داده كه شكرگزارى نموده و در راه خير صرف كنند و احسان و نيكى نماید، هم چنان كه انسان را آفريده و قادر به انجام خیر و شر کرده؛ ولی از او خواست تا تنها خير انجام دهد.
«أَمَرْنا مُتْرَفِيها»، يعنى بزرگان قوم را فرمان به اطاعت مى دهيم، زيرا خدا به فسق و گناه دستور نمى دهد، بلكه به عدل و احسان فرمان مى دهد.
«مترف» كسى را گويند كه هر چه دلش خواست بكند.
در اين آيه چهار مرحله براى هلاکت اقوام بيان شده: مرحله اوامر و نواهى، مرحله فسق و مخالفت، مرحله استحقاق مجازات و مرحله هلاكت.
از آن رو، امر شدگان تنها مترفين اند که ريشه اصلی فساد همين ها هستند.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر