سوره نحل - آیه 93 - جزء 14
وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَجَعَلَكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَٰكِن يُضِلُّ مَن يَشَاءُ وَيَهْدِي مَن يَشَاءُ ۚ وَلَتُسْأَلُنَّ عَمَّا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ
معنای آیه
و اگر خدا میخواست قطعاً شما را امتی واحد قرار میداد، ولی هر که را بخواهد بیراه و هر که را بخواهد هدایت میکند و از آنچه انجام میدادید حتماً سؤال خواهید شد.
تفسیر قرآن
بعد از اين كه فرمود: «عهدتان را با پيامبر (ص) نشكنيد و بعد از ايمان آوردن به كفر بر نگرديد»
چون ممکن بود گفته شود: مگر برای خدا مشكل است، كه همه انسان ها را اجباراً به قبول حق وادارد، در اين آيه مي فرمايد:
«اگر خدا مي خواست همه ی شما را از نظر ايمان به صورت يك امّت واحد قرار مي داد، كه هيچ اختلافي بينتان نباشد؛ ولي چون ايمان اجباري ارزشي ندارد؛ سنّت الاهي بر اين قرار گرفته است، كه مردم در انتخاب ايمان و كفر آزاد باشند و در نتيجه عقايدتان مختلف باشد.
از آنجا که حكمت خداوند سبحان اقتضاء نموده، كه سعادت و شقاوت بشر بر اساس اختيار باشد، راه اطاعت را كه منتهی به سعادت آنان می شود و راه شقاوت را كه منتهی به بدبختی ايشان می گردد برايشان بيان فرموده است، تا هر كس با انجام معصيت طريق ضلالت بپيمايد مجازات نمايد و هر كس راه اطاعت را پيمايد، پاداش دهد.
همه هدايت ابتدايی دارند و خدا کسی را گمراه کرده، كه خودش راه گمراهی يعنی معصيت را پيموده و پشيمان هم نمی شود و خدا کسی را هدايت كرده، كه بر اساس هدايت فطری مشی مى كند يا همواره در طاعت است و يا اگر گناهی کرد با توبه از راه گناه به صراط مستقيم و سنّت الاهی اش، كه تبديل پذير نيست بر می گردد.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر