تفسیر قرآن

جهنّمي كه هفت در دارد و هر دري براي گروهي از پيروان شيطان است كه از آن در وارد جهنّم گردند.

اين درهاي جهنّم همان راه هاي انحرافي با انجام گناهان مختلف است.

امام باقر (ع) فرمود: بهشت هشت در دارد. (خصال صدوق، ابواب هشت گانه)

و در تفسير قمى در ذيل جمله: «لَها سَبْعَةُ أَبْوابٍ ...» از معصوم نقل كرده كه فرمود: خداى تعالىٰ در اين جمله مى‏ فرمايد: «اهل هر مذهبى از درى وارد مى‏ شوند و براى ‏بهشت هشت در است.» (تفسير قمى)

به نقل عتبة بن عبد الله رسول خدا (ص) فرمود: براى بهشت هشت در و براى جهنم هفت در است كه بعضى افضل از بعض ديگر است. (درّمنثور)

به نقل ابوذر رسول خدا (ص) فرمود: براى جهنّم درى است كه از آن داخل نمى‏ شود مگر كسى كه عهد مرا در باره اهل بيتم بشكند و خيانت نمايد و بعد از من خون آنان را بريزد.» (درّ منثور)

هشت در داشتن بهشت و هفت در داشتن جهنّم، بسا اشاره است كه درهای وصول به سعادت از درهای ورود به بدبختى افزون تر است.

بسا عدد هفت در اينجا به معنی زیاد باشد، يعنى درهاى بسيار دارد، ولى اين تعدّد درها به خاطر كثرت واردان نیست، بلكه در حقيقت اشاره به عوامل و گناهان گوناگونى است كه انسان را به جهنّم مى‏ كشاند.

مهم ترين نكته تربيتى داستان ابليس و آدم، سقوط وحشتناك ابليس از آن مقام والايش به خاطر كبر و غرورش است!

امام علی (ع) می فرمايد: شيطان بر آدم به جهت خلقت او از خاک فخر فروخت و با تکيه به اصل خود، که از آتش است، دچار تعصّب و غرور شد؛ پس شيطان دشمن خدا و پيشوای متعصّب ها و سرسلسله متکبّران است، که اساس عصبيّت را بنا نهاد و بر لباس کبريايي و عظمت با خدا در افتاد، لباس بزرگی را بر تن پوشيد و پوشش تواضع و فروتنی را از تن درآورد.

آيا نمی نگريد، که خدا به خاطر خود بزرگ بينی او را کوچک ساخت و به حهت بلند پروازی او را خوار گردانيد؟ پس او را در دنيا طرد شده و آتش جهنّم را در قيامت برای او مهيّا فرمود. (نهج البلاغه، خطبه 192، خطبه قاصعه)

و امام علی (ع) فرمود: اِنَّ الجَهادَ بابٌ مِن اَبوابِ الجَنَّةِ فَتَحَهُ اللهُ لِخاصَّةِ اَولِيائِهِ: جهاد دری از درهاى بهشت است، كه خدا به روی بندگان خاصّش گشوده است. (نهج البلاغه، خطبه 27)

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر