معنای آیه
«پس وقتی که من تركيب آن را تعديل و موزون نمودم و سپس روح بزرگ منسوب به خود را كه من ميان آن و بدن او ارتباط برقرار كرده ايجاد نمودم، در برابرش به سجده درافتيد».
از اين آيه فهميده می شود، که روح امری وجودی است، كه نوعی اتّحاد و تعلّق به بدن دارد و در عين حال نوعی استقلال هم از بدن دارد به طوری كه وقتی تعلّقش از بدن قطع شود از او جدا شده و به زندگی برزخی و اخروی ادامه می دهد.
از اين آيات استفاده مى شود كه انسان از دو چيز مختلف آفريده شده: جسم و بعد مادّیش از گل بد بو (لجن) و جنبه معنویش از روح خدا. البتّه نسبت دادن و اضافه روح به خدا به منظور تشريف و احترام است. و عظمت مقام انسان به خاطر جنبه معنوی یعنی روحش است.
تن آدمى شريف است به جان آدميّت
نه همين لباس زيباست نشان آدميّت
امام باقر (ع) فرموده: خدا روحي خلق فرمود و از آن در آدم دميد. (تفسير عياشي)
و امام صادق (ع) فرموده: خدا آدم را خلق كرد و در آن دميد.
راوي گويد: من از آن جناب پرسيدم: روح چيست؟ فرمود: قدرت خداي تعاليٰ از ملكوت است. (عياشي)
محمّد بن مسلم گويد: از امام باقر (ع) پرسيدم: اين كه روايت مي كنند خداي تعاليٰ آدم را به صورت خودش خلق كرده، درست است؟ فرمود: صورت آدم صورت مخلوقي است حادث، كه خداي تعاليٰ آن را بر ساير صورت ها انتخاب نمود؛
و چون از ساير صورت ها بهتر بود، به خود نسبتش داد؛ چنان كه كعبه را به خود نسبت داده فرمود: «بيتي: خانه ی من» يا روح را به خود نسبت داد و فرمود: «وَ نَفَختُ فيهِ مِن روحي.» (الميزان)
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر