معنای آیه
بالاخره در اين آيه مي فرمايد: «پروردگار تو حتماً آن ها را در قيامت جمع و محشور مي كند؛ چون حكيم و داناست.»
هر گاه انسان با مرگ نيست و نابود شود، زندگي عبث خواهد بود و حكيم هيچ گاه كار عبث انجام نمي دهد؛ از اين رو، حكمت خداوند ايجاب مي كند بعد از مرگ، زندگي و حساب و كتابي باشد، تا نيكان به پاداش اعمال نيك خود و بدان به كيفر اعمال زشتشان برسند.
آيه با «حَكيمٌ عَلِيمٌ» ختم شده، چون حكمت اقتضای حشر، و حشر هم اقتضای حساب اعمال و مجازات بدكاران و پاداش نيكوكاران را دارد؛ پس حكيم بودن خدا اقتضا می کند نظام عالم را بدون حشر ناتمام نگذارد و عليم بودنش اقتضا دارد، كه هيچ کس از قلم نيفتد.
و از سوی ديگر پرونده اعمال همگی هم در دل اين جهان طبيعت و هم در درون جان انسان ها ثبت است و او از همه اين ها آگاه است.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر