معنای آیه
بعد از آن که خدای تعالیٰ مشركين را به بلاها و عذاب هاي سخت تهديد فرمود، آن ها را با اين دليل روشن مخاطب ساخته می فرمايد: «آيا خدايي كه قائم و مسلّط بر هر كس و مراقب اعمالشان است، با بت هاي فاقد عقل و شعور همانند است؟
ولي اين مشركين بت هاي بي عقل و شعور را شريك خدا قرار داده اند و همچون خدا مي پرستند. به اين ها بگو: بت هايتان چه خاصيّتي همچون حيات، علم، قدرت و خلقت دارند؟
اين ها جز اسم هايي چون هبل، لات و عزّيٰ ندارند. اين بت ها چگونه شريكاني براي خدا هستند، كه خود خدا از شريك بودنشان در زمين اطّلاع ندارد، با اين كه او از همه چيز آگاه است؟ يا سخني بيهوده مي گوييد؟ چون خلق و تدبير و رزق و زنده كردن و ميراندن و همه چيز فقط در دست خداست.
علّت شرك و بت پرستي مشركان هم اين است، كه شيطان اعمالشان و از جمله اين بت پرستي شان را برايشان آراسته و در نظرشان جلوه داده است؛ و در نتيجه آن ها را از راه خدا باز داشته و به اين گمراهي كشانده است؛ و هر كس را هم خدا گمراه سازد، هيچ كس نمي تواند او را راهنمايي كند.
قائم بودن خدا، یعنی تدبير تمام امور، حفاظت، نظارت و ثبت آن ها.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر