تفسیر قرآن

پنجمين ويژگي خردمندان «صبر و اسقامت در انجام وظايف ديني به خاطر رضايت پروردگارشان است».

آوردن صبر به طور مطلق مى‏ رساند، كه شامل همه ی اقسام صبر يعنی صبر بر مصيبت، صبر بر اطاعت حق و صبر در برابر معصيت است. ولی صبر و مقاومت را براي خدا مقيّد كرد، چون گاهي صبر در برابر حوادث ناگوار براي تعريف و تمجيد است و گاهي براي مظلوم نمايي و حمايت از وي است.

ولی اين جمله به روشنی بيان می دارد، که صبر و شكيبايى و به طور كلّى هر گونه عمل خير در صورتى ارزش دارد كه «ابتغاء وجه الله» يعنی براى خدا باشد؛ نه به خاطر انگيزه ‏هاى ديگرى چون جلب توجّه مردم يا ارضاى غرور.

امام علي (ع) فرموده: بر شما باد به شكيبايي، كه شكيبايي ايمان را چون سر است بر بدن و ايمان بدون شكيبايي چونان بدن بي سر ارزش ندارد. (نهج البلاغه، حكمت 82)

ششمين ويژگي خردمندان اين است كه: براي پيوند با خدا روزي حدّ اقلّ پنج بار بعد از طهارت و وضو، براي رُفتن زنگار از دل، به درگاه او نماز برپا مي دارند.

هفتمين ويژگي خردمندان اين است كه براي ارتباط با همنوعان، از آنچه خدا به آن ها روزي فرموده، خواه مال باشد، خواه علم و... در نهان و آشكار، انفاق مي كنند.

انفاق پنهانی هم از ريا دورتر است و هم سبب حفظ حيثيّت طرف می شود و انفاق آشكار سبب تشويق ديگران به اين كار خير خواهد شد.

و بالاخره ويژگي هشتم خردمندان اين است كه با انجام حسنات و كارهاي نيك، سيّآت و گناهان خود را از بين مي برند، يا بدي را با نيكي تلافي مي كنند نه با بدي.

و در پايان آيه مي فرمايد: «خردمنداني كه داراي صفات و ويژگي هاي فوق باشند، در سراي ديگر عاقبت نيك و خوش خواهند داشت».

به فرموده‏ الميزان «عُقْبَى الدّارِ» به معناى عاقبت به خيرى در دنياست.

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر