تفسیر قرآن

دوّمين ويژگي خردمندان اين است كه پيوندهايي را كه خداوند بدان ها امر فرموده، همچون پيوند و ارتباط با خدا و پيامبران و اولياي دين و مؤمنين و خويشاوندان و هم نوعان و سراسر عالم هستي، همه را حفظ مي كنند.

قطع ارتباط انسان با آفريننده اش سبب نابودی او می شود؛ چنان که قطع ارتباط يک لامپ با دستگاه مولّد برق سبب خاموشی او می شود. قطع ارتباط با پيامبر و امام هم سبب گمراهی در بيراهه ‏ها مى‏ شود.

قطع ارتباط با افراد ديگر جامعه، بخصوص با آن ها كه حق بيشترى بر او دارند همچون پدر و مادر و خويشان و دوستان وآموزگاران، علاوه بر نمک نشناسی سبب انزوای شخص در جامعه می شود.

امام صادق (ع) در تفسیر: «اَلَّذِينَ يَصِلُونَ ما أَمَرَ اللهُ بِهِ أَنْ يُوصَلَ» فرمود: «نَزَلت ‏فى رَحِمِ آلِ مُحَمَّدٍ وَ قَد يَكونُ فى قَرابَتِكَ فَلاتَكونَنَّ مِمَّن يَقولُ لِلشَّى‏ءِ اِنَّهُ فى شَى‏ءٍ واحِدٍ: اين آيه در باره پيوند با آل محمّد (ص) است، گاهي در خويشان تو نيز هست؛ پس معني آيات را منحصر به مصداق معيّني ندان. (نورالثّقلين)

و در حدیثی امام صادق (ع) در تفسیر: «الَّذِينَ يَصِلُونَ ما أَمَرَ اللهُ بِهِ أَنْ يُوصَلَ» فرمود: «هُوَ صِلَةُ الاِمامِ فى كُلِّ سَنَةٍ بِما قَلَّ اَو كَثُرَ؛ ثُمَّ قالَ: وَ مااُريدُ بِذالِكَ اِلّا تَذكِيَتِكُم: منظور برقرار ساختن پيوند با امام مسلمين در هر سال از طريق كمك مالى است، كم باشد يا زياد؛ سپس فرمود: منظور من با اين كار فقط اين است كه شما را پاك و پاكيزه كنم». (نورالثّقلین)

پيامبر اکرم (ص) به معاذ بن جبل فرمود: «اِذا عَمِلتَ سَيِّئَةٌ فَاعمَل بِجَنبِها حَسَنَةٌ تَمحُها: هنگامى كه كار بدى كردى در كنار آن كار خوبى انجام ده كه آن را محو كند. (مجمع البیان)

اميرمؤمنان (ع) فرمود: «عاتِب اَخاكَ بِالاِحسانِ اِلَيهِ وَاردُد شَرَّهُ بِالاِنعامِِ عَلَيهِ: برادرت را در برابر كار خلافى كه انجام داده به وسيله نيكى سرزنش كن و شر او را از طريق انعام و احسان به او برگردان» (نهج البلاغه جمله 158)

رسول خدا (ص) فرمود: نيكي به پدر و مادر و صله ی رحم، حساب را آسان مي سازد، آن گاه اين آيه را تلاوت فرمود. (تفسير عياشي)

امام صادق (ع) در آستانه رحلت، دستور فرمود به بستگانى كه نسبت به ايشان جسارت كرده بودند هديه‏ اى بدهند. چون از آن حضرت در این مورد سؤال شد، آيه فوق را تلاوت مى ‏فرمود». (نورالثّقلین)

در روايتی آنچه خدا به وصلش فرمان داده، صله‏ رحم و ارتباط دائم با رهبران آسمانى و پيروى از خط ولايت است. (تفسير صافى)

پيامبر اکرم (ص) فرمودند: «اَنَا وَ عَلِىُّ اَبَوا هذِهِ الاُمَّةِ: من و علی دو پدر اين امّتيم» (بحار 23/295)

سوّمين و چهارمين ويژگي خردمندان اين است كه از مخالفت با امر پروردگارشان مي ترسند و از بدي حساب در رستاخيز بيم دارند.

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر