تفسیر قرآن

يوسف كه نمی خواست شرمندگى برادران مخصوصاً به هنگام پيروزيش ادامه يابد و يا فکر کنند در مقام انتقام‏جويى است، فوراً‌ در جوابشان گفت: امروز هيچ ملامتي بر شما نيست؛ چون پشيمانيد، خدا هم از گناه شما مي گذرد؛ چون ارحم الرّاحمين است.

چون پيامبر اكرم (ص) هم مكّه را فتح كرد، به بزرگان مكّه فرمود: چه گمان مي بريد، كه در باره شما انجام دهم؟‌ گفتند: از تو جز نيكي انتظار نداريم، تو برادر بزرگوار و فرزند برادر بزرگوار مائی.

پيامبر (ص) فرمود: من به شما همان مي گويم كه برادرم يوسف به برادرانش گفت: «لاتَثريبَ عَلَيكُمُ اليَومَ:‌ امروز بر شما ملامتي نيست. (تاريخ يعقوبي 1/120)

چون يوسف برادران خود را هر روز و شب سر سفره ی خود مي نشاند، آن ها احساس شرمندگي كردند و براي او پيغام فرستادند، كه ما از روي تو خجالت مي كشيم.

يوسف گفت: امّا من افتخار مي كنم، كه با شما باشم و با شما غذا بخورم؛ زيرا قبل از اين كه شما اين جا بياييد، مردم مي گفتند: منزّه است خدايي كه برده ی بيست درهمي را به عزّت رساند؛ امّا آمدن شما براي من موجب عزّتم شد؛

چه حالا مردم مي دانند، كه من آدم بي اصل و نسبي نيستم؛ بلكه برادراني مثل شما و پدري چون يعقوب دارم و از خاندان نبوّت و از نوادگان ابراهيم خليل الرّحمانم. (تفسير نمونه)

اميرمؤمنان (ع) فرمود: «اِذا قَدَّرتَ علىٰ عَدوِّكَ فَاجعَلِِ العَفوَ عَنهُ شُكراً لِلقُدرةِ عَلَيهِ: هرگاه بر دشمن پيروز شدي، شكر آن را عفو دشمن قرارده. (نهج البلاغه، حكمت11)

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر