تفسیر قرآن

آن گاه غم از دست دادن بن يامين كه مايه تسلّي يعقوب بود، او را به ياد يوسف انداخت و از فرزندانش روي گرداند و گفت: دريغا بر يوسف.

و آن قدر به گريه بر از دست دادن يوسف و فراق بنيامين ادامه داد، كه چشمانش سفيد و نابينا شد؛ ولي به هرحال سعي مي كرد خشمش را فرو برد و معترض فرزندانش نشود.

این که يعقوب (ع) در فراق يوسف گفت: صبر جميل مي كنم و اينجا فرمود: «يعقوب آن قدر از فراق يوسف گريه كرد كه چشمانش سفيد شد؛ با هم منافات ندارند؟

زيرا هر چند مردان خدا در مقابل همه ی ناگواري ها چون كوه مقاومت و صبر نيكو مي كنند؛ ولي قلب انسان كانون عواطف است؛ از اين رو، تعجّبي ندارد، كه در فراق فرزند اشكشان جاري شود.

چنان كه در حديث هم داريم، كه چون ابراهيم (ع) فرزند رسول خدا (ص) از دنيا رفت. آن حضرت اشك ريخت. گفتند: يا رسول الله، شما ما را منع مي كردي. فرمود: «اِنَّ العَينَ تَدمَعُ وَالقَلبُ يَخشَعُ وَ اَنَا بِكَ يا اِبراهيمُ لَمَحَزونونَ، وَ لكِنّا لانَقولُ مايَسخَطُ الرَّبّ:

چشم گريان مي شود و دل متأثّر مي شود‌ و ما براي تو اي ابراهيم اندوهناكيم، ليكن سخني نمي گوييم، كه خدا را به خشم آورد. (تاريخ يعقوبي1/456)

امام باقر (ع) فرمود: پدرم بيست سال بعد از حادثه كربلا به هر مناسبتى گريه مى ‏كرد. گفتند: چرا اين همه گريه مى ‏كني؟ فرمود: يعقوب يازده پسر داشت يكى غائب شد، با اين كه زنده بود، از گريه چشمانش را از دست داد، ولى من در برابر خود ديدم پدر و برادرها و هفده نفر از خاندان نبوّت شهيد شدند، چگونه گريه نكنم؟». (بحار، ج 46، ص 108)

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر