معنای آیه
از آنجا كه كلام يوسف كه گفت: «من در غيابش به او خيانت نكردم» بويي از استقلال مي آمد، يعنى اين من بودم، كه دامن به چنين خيانتی نيالودم فوراً بر سخنش افزود: «من خودم را تبرئه نمي كنم؛ چون نفس امّاره همواره به بدي امر مي كند؛ مگر آن كه پروردگارم رحم كند».
يعني آنچه من كردم همه از حول و قوّه الاهي بود؛ و من از درگاه او آمرزش مي طلبم كه او آمرزنده و مهربان است.
از نظر قرآن مجيد نفس سه حالت دارد:
1 ـ نفس امّاره كه انسان را به سوى زشتىها سوق مى دهد و اگر با عقل و ايمان مهار نشود، انسان يك باره سقوط مى كند.
2 ـ نفس لوّامه، حالتى است كه انسان خلافكار خود را ملامت و سرزنش مى كند و اقدام به توبه و عذرخواهى مى كند.
3 ـ نفس مطمئنّه، حالتى است كه تنها انبيا و اوليا و تربيت شدگان واقعى آنان دارند و در هر وسوسه و حادثه اى، پيروزمندانه بيرون مى آيند.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر