تفسیر قرآن

بعد از آوردن مجموعه ای از ادّعاها چون برانگيخته شدن بعد از مرگ، وعيدهای پيامبر بر عذاب مشرکين در دنيا و آخرت، عادلانه بودن حکم خدا، پيش و پس نشدن اجل، در اين آيه و آيه بعد، که پايان بخش اين مجموعه آياتند، به برهانی کردن آن ها می پردازد و با تأکيد می فرمايد: همگان بايد از غفلت درآييد و بدانيد، آنچه در آسمان ها و زمين است ملک طلق خدا و از آنِ اوست و هرگونه بخواهد در آن ها تصرّف می کند؛ هرکه را بخواهد می بخشد و هرکه را بخواهد عذاب می کند و بدانيد وعده خداوند در مورد مجازات مجرمان حقّ است و حتماً مجازات خواهند شد؛ امّا بيشتر آن ها نمي ‏دانند.

به بيان ديگر، چون رسيدگی به حساب بندگان و پاداش و کيفر آنان از شئون رب است، برپا کردن قيامت برای اين رسيدگی و دادن پاداش به مطيعان و کيفر به متمرّدان ضرورت دارد؛ وگرنه نظام آفرينش لهو و لغو خواهد بود، و هر گونه لهو و لغو هم از ساحت اقدس الاهی به دور است: «وَ ماخَلَقنَا السَّماءَ وَالاَرضَ وَ مابَينَهُما لاعبينَ: ما آسمان و زمین و آنچه میان آن هاست، به بازی نیافریده ایم؟». (سوره انبيا، آیه 16)

از طرفی، کافران نمی توانند فرمانرواي مطلق هستی را به عجز آورند و او را از تحقّق وعده يا اجرای احکام خود باز دارند و در دايره مالکيّت مطلق هم چيزی ندارند، تا به عنوان فديه بدهند و خود را از عذاب برهانند.

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر