معنای آیه
بعد از آن كه فرمود: «يهود و نصارا براي دانشمندان خود قائل به الوهيّت اند» در اين آيه مي فرمايد: «اي مؤمنين، آن ها نه تنها مقام الوهيّت ندارند، بلكه اصولاً صلاحيّت رهبري مردم را نيز ندارند؛ زيرا بسياري از علماي ديني يهود و راهبان، اموال مردم را به ناحق مي خورند و از اعتماد مردم سوء استفاده كرده، با تحريف حقايق، آن ها را از راه خدا باز مي دارند. از جمله علماي يهود نبوّت مسيح (ع) و پيامبر اسلام (ص) و نصارا نبوّت پيامبر اسلام (ص) را كتمان كردند.
یكى از طرق نامشروع درآمد کشیشان مسیحی اين بود، كه به نام «بهشت فروشى» و يا «گناه بخشى» مبالغ هنگفتى از مردم مى گرفتند و بهشت و آمرزش را كه منحصراً در اختيار خداست به مردم مى فروختند.
آن گاه به تناسب دنياپرستي پيشوايان يهود و نصارا مي فرمايد: «كساني كه زر و سيم مي اندوزند و آن ها را در راه خدا انفاق نمي كنند، به عذابي دردناك نويدشان ده.
امام صادق (ص) مى فرمايد: «اِنَّما اَعطاكُمُ اللهُ هذِهِ الفُضولَ مِنَ الأموالِ لِتَوَجَّهوها حَيثُ وَجَّهَهُا اللهُ تَعالىٰ وَ لَم تُعَطِّلوها لِتَكنِزوها: خداوند اين مال هاى اضافى را به شما عطا كرد تا در مسير رضاى او خرج كنيد، نه آن كه احتكار و گنج كنيد. (صافى)
خليفه سوّم مى خواست حرف «و» را از «وَالَّذِينَ» حذف كند، تا آيه وصفِ احبار و رهبان زراندوز باشد، نه مسلمانان، كه شديداً مورد اعتراض ابوذر قرار گرفت.
از امام صادق (ع) سؤال شد: در چه مقدار مال، زكات واجب مى شود؟ حضرت فرمود: زكات ظاهر يا باطن؟ گفتند: هر دو. حضرت ابتدا نصابى را براى زكات ظاهر بيان نموده و آن گاه در بيان زكات باطن فرمودند: «فَلاتَستَأثِر عَلىٰ اَخيكَ بِما هُوَ اَحوَجُ اِلَيهِ مِنكَ: آنچه را برادر دينى ات به آن نيازمندتر از توست، او را انتخاب و ترجيح دهى. (تفسير صافى)
پيامبر اکرم (ص) فرمود: خداوند، در مال مسلمانانِ ثروتمند، به مقدارى زكات واجب كرده، كه كفاف فقرا را بدهد. (تفسير صافى)
رسول خدا (ص) فرمود: هر مالى كه زكات آن پرداخت نشود كنز است، گرچه پنهان نباشد، يا غير طلا و نقره باشد. (تفسير كنز الدقائق)
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر