تفسیر قرآن

آن گاه مي فرمايد: «اي پيامبر ما، با بودن تو در ميانشان، همچون اقوام گنهكار گذشته، آن ها را مجازات (عذاب عمومی) نخواهيم كرد. همچنين تا مردم از گناهانشان به درگاه خدا استغفار كنند، آن ها را مجازات نخواهد كرد».

امان بودن پيامبر برای مشرکان ناظر به پيش از هجرت است، که آن حضرت در ميان مشرکان مکّه بود و پس از هجرت مانع برداشته شد و خدا آنان را در جنگ هايي که با مسلمين داشتند مانند بدر به دست مسلمانان عذاب کرد.

امام رضا (ع) به زكريا ابن آدم فرمود: «در شهر قم بمان، كه خداوند همان گونه كه به واسطه‏ امام كاظم (ع) عذاب را از اهل بغداد برداشت، به واسطه‏ ى وجود تو نيز بلا را از آن شهر دور مى ‏كند». (بحار 57/ 217)

امام علي (ع) ‏فرمود: «كانَ فى الاَرضِ اَمانانِ مِن عَذابِ اللهِ وَ قَد رُفِعَ اَحَدِهُما فَدونَكُمُ الآخَرَ فَتَمَسَّكوا بِهِ: امّا الاَمانُ الّذی رُفِعَ فَهُوَ رَسولُ اللهِ وَ اَمَّا الاَمانُ الباقی فَالاِستِغفارُ وَ قَرَأ هذِهِ الآيَةَ: دو چيز مايه ی امان از عذاب خدا بود: يكي رسول خدا (ص) بود كه برداشته شد، پس ديگري را دريابيد و بدان چنگ زنيد و آن استغفار است. پس اين آيه را تلاوت فرمود. (نهج البلاغه ، حكمت 88)

در دعاى كميل نيز مى ‏خوانيم: «اَللّهُمَّ اغفِر لِىَ الذُنوبَ الَّتى تُنزِل البَلاءَ: خداوندا، گناهانى را كه مايه نزول بلاها مى‏ شود بر من ببخش».

پيامبر اكرم (ص) فرمودند: مرگ و زندگى من براى شما خير است. در زمان حياتم خدا عذاب را از شما بر مى ‏دارد و پس از مرگم نيز با عرضه‏ اعمالتان به من، با طلب بخششم، مشمول خير مى ‏شويد. (نورالثّقلين)

ولی منظور از استغفار، گفتن «اَللّهُمَّ اغفِر لی: خدايا مرا ببخش» نيست، بلكه بازگشت واقعی به سوی حق تعالیٰ و آمادگی برای جبران گذشته است.

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر