تفسیر قرآن

آيا كفّار و مجرمان خود را از مكر الاهي ايمن می بینند، حال آن که تنها زيانکاران خود را از ترفند خدا در امان می پندارند.

چون ايمن بودن از مكر خدا خود مكري است از جانب او كه دنبالش عذاب است. مكر خدا تدبيرش برای بر هم زدن نقشه‏ كفّار است.

آری، حتّىٰ پيامبران و امامان نيز از مکر الاهی در امان نيستند، بلکه آنها هم همواره مراقب اعمال خويش بوده ‏اند، که مبادا كمترين لغزشى از آن ها سر بزند. چنان که در سوره انعام آيه 15 خداوند به پيامبر اسلام (ص) مى‏ فرمايد: «قُلْ إِنِّي أَخافُ إِنْ عَصَيْتُ رَبِّي عَذابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ: بگو: اگر من نافرمانى پروردگارم كنم، از عذاب روزی بزرگ (قيامت) مى‏ ترسم.

امام علی (ع) می فرمايد: لاتأمَنَنَّ عَلىٰ خَيرِ هذِهِ الاُمَّةِ عَذابَ اللهِ لِقَولِ اللهِ سُبحانَهُ فَلا يَأمَنُ مَكْرَ اللهِ إِلَّا الْقَوْمُ الْخاسِرُونَ: بر نيكان اين امّت هم از كيفر الاهى ايمن مباشيد؛ زيرا خدا مى ‏فرمايد: جر زيانکاران از ترفند خدا ايمن نيستند». (نهج البلاغه، حکمت 377)

خداى سبحان هر پيغمبرى را كه به سوى امّتى از آن امّت‏ها مى ‏فرستاد به دنبال او آن امّت را با ابتلاى به ناملايمات و محنت ‏ها آزمايش مى‏ كرد، تا به سويش راه يافته و به درگاهش تضرع كنند، و چون به وسیله این سنّت متنبّه نشدند با «سنّت مكر» دل هاى آنان را به وسيله قساوت و اِعراض از حق و علاقمند شدن به شهوات مادّى و شيفتگى در برابر زيبائي هاى دنيوى مُهر مى‏ نهاد. بعد از اجراى اين

سنّت، سنّت سوّمش يعنى «استدراج» را جارى مى ‏نمود و آن اين كه گرفتاري ها و ناراحتى‏ هاى آنان را بر طرف ساخته، زندگيشان را از هر جهت مرفه مى ‏نمود، تا وقتى كه همه‏ شان را به طور ناگهانى و بدون اين كه احتمالش را هم بدهند به ديار نيستى مى‏ فرستاد، در حالى كه در مهد امن و سلامت آرميده و به علمى كه داشتند و وسايل دفاعيى كه در اختيارشان بود مغرور گشته و از اين كه پيشامدى كار آنها را به هلاكت و زوال كشاند غافل و خاطر جمع بودند.

تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان

نکات دیگر