معنای آیه
بعد از اين که فرمود: «اين خود شما هستيد، که به پيروی از هوس هايتان گوشت اين حيوانات بر خود حرام کرده ايد.» محرماتى را بيان مى كند كه اختصاص به شريعت معينى ندارند و می فرمايد:
بگو: «بياييد تا آنچه را خدا بر شما تحريم كرده است بر شما بخوانم: چيزی را شريك خدا قرار ندهيد. به پدر و مادر نيكی كنيد. فرزندانتان را از ترس فقر نكشيد؛ زيرا ما شما و آن ها را روزی می دهيم. به کارهای زشت، چه آشكار و چه پنهانش نزديك نشويد. جز به حق انسانی را كه خداوند محترم شمرده به قتل نرسانيد. اين ها اموری است، كه خداوند به شما توصيه كرده، تا در يابيد و از ارتكاب آن ها خودداری نمائيد»
ذكر نيكى به پدر و مادر، بعد از مبارزه با شرك و قبل از دستورهایی چون تحريم قتل نفس و اجراى اصول عدالت، دليل بر اهميت حق آنهاست.
امام صادق (ع) فرمود: «احسان به والدين، يعنی كارى نكنيم، كه آنان وادار به درخواست و سؤالی از ما شوند». (بحار 71/ 39)
(انعام 152) وَ لَاتَقرَبُواْ مَالَ ٱليَتِيمِ إِلَّا بِٱلَّتِي هِيَ أَحسنُ حَتَّىٰ يَبلُغَ أَشُدَّهُۥۚ وَ أَوۡفُواْ ٱلكَيلَ وَٱلمِيزَانَ بِٱلقِسطِۖ لَانُكَلِّفُ نَفسًا إِلَّا وُسعَهَاۖ وَ إِذَا قُلتُمۡ فَٱعدِلُواْ وَ لَوۡ كَانَ ذَا قُرۡبَىٰۖ وَ بِعَهدِ ٱللَّهِ أَوۡفُواْۚ ذَٰلِكُمۡ وَصَّكُم بِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَذَكَّرُونَ :
و در ادامه می فرمايد: جز به قصد اصلاح به مال يتيم نزديك نشويد تا هنگامی كه به حدّ بلوغ برسد. پيمانه و ترازو با عدالت و تمام دهيد؛ البتّه کسی را جز به اندازه توانش تکليف نمی کنيم. به هنگام داوری يا شهادت و يا در هر مورد ديگر به عدالت سخن گوئيد، هر چند در مورد خويشان شما باشد. به همه پيمان های الاهی ـ اعم از تكوينی و تشريعی و تكاليف الاهی و هر گونه عهد و نذر و قسم ـ وفا کنيد.
اين ها اموری است، كه خدا شما را بدان ها توصيه می كند، تا متذكّر شويد.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر