سوره مائده - آیه 93 - جزء 7
لَيْسَ عَلَى الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ جُنَاحٌ فِيمَا طَعِمُوا إِذَا مَا اتَّقَوا وَّآمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ ثُمَّ اتَّقَوا وَّآمَنُوا ثُمَّ اتَّقَوا وَّأَحْسَنُوا ۗ وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ
معنای آیه
بر کسانی که ایمان آورده اند و کارهای شایسته انجام داده اند نسبت به آنچه [پیش از حکم تحریم، از مسکرات و منافع قمار و سایر مُحرّمات] خورده اند، گناهی نیست، هرگاه بپرهیزند و ایمان [واقعی] آورند و [خالصانه] کارهای شایسته انجام دهند؛ سپس پرهیزکاری را تداوم بخشند و ایمان خود را ادامه دهند، و بر پرهیزکاری پافشاری ورزند و کار نیک بجا آورند؛ و خدا نیکوکاران را دوست دارد.
تفسیر قرآن
پس از نزول آيه ی تحريم شراب و قمار، عدّه اي به پيامبر (ص) عرض كردند: تكليف برادران مسلمان ما كه پيش از نزول اين آيه از دنيا رفته اند چه مي شود؟ اين آيه نازل شد (مجمع)
و فرمود: بر كساني از شما كه قبلاً اين كار را انجام داده اند، مادام كه تقوا و ايمان و عمل صالح داشته باشند گناهی نيست؛ اگر از آن پس همچنان تقوا و ايمان داشته باشند؛ و باز هم تقوا داشته باشند و نيكي نمايند، كه خدا نيكوكاران را دوست دارد.
سه بار تقوا تكرار شده؛ چون در مرحله اوّل تقوا انسان احساس مسئوليّت مي كند در باره دين به تحقيق بپردازد، در مرحله دوّم تقوا انسان را به كارهاي نيك واجب وا مي دارد و در مرحله سوّم تقوا انسان را به مستحبّات وا مي دارد.
امام صادق (ع) مي فرمايد: تقوا بر سه نوع است:
يكي تقواي خاصّ الخاصّ و آن اين است كه متّقي همه خلاف ها را ـ خواه در آن شبهه خلاف باشد يا نباشد ـ به خاطر خدا ترك كند.
دوّم تقواي خاصّ كه متّقي اعمالي كه در آن ها شبهه ی حرام يا بد بودن باشد ترك كند، تا نكند به حرام افتد.
سوّم، تقواي مؤمنين كه به خاطر ترس از جهنّم مرتكب فعل حرام نمي شوند. (مصباح الشّريعه، باب هفتم، تقوا)
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر