معنای آیه
جمعي از يهود خدمت پيامبر (ص) آمدند و گفتند: آيا تو اقرار داري، كه تورات از طرف خداست؟ پيغمبر (ص) فرمود: آري. آن ها گفتند: ما هم تورات را قبول داريم، ولي به غير آن ايمان نداريم؛ پس قدر مشترك (تورات) را بگيريم و قرآن را كه ما قبول نداريم رها كنيم. اين آيه در پاسخ آن ها نازل شد. (مجمع)
اين آيه مي فرمايد: بگو: اي اهل كتاب، تا به دستورات تورات و انجيل و تمام كتب آسماني از جمله قرآن كريم، كه بر شما نازل شده، بدون تبعيض عمل نكنيد، بر حق نيستيد؛ هر چند آنچه از جانب پروردگارت بر تو نازل شده، جز بر طغيان و كفرشان نمي افزايد؛ ولي تو غمگين مباش؛ زيرا زيانشان متوجّه خود آن ها خواهد شد و به تو ضرري نمي رساند!
كتاب های آسمانی از يك مبدأ صادر شده و اصول اساسى آن ها يكى است؛ هر چند همواره بايد به آخرين کتاب آسمانی چون كامل ترين و جامع ترين آن هاست عمل کرد. به علاوه در تورات و انجيل بشارت هاى متعدّدى در باره آخرين كتاب يعنى قرآن آمده است، پس اگر آن ها تورات و انجيل را قبول دارند، بايد اين بشارت ها را نيز بپذيرند.
بديهي است محتواي اين آيه اختصاص به قوم يهود ندارد، مسلمانان نيز اگر تنها به ادّعاي اسلام قناعت كنند و اصول تعليمات انبيا و مخصوصاً كتاب آسماني خود را برپا ندارند یعنی بدان عمل نکنند، هيچ گونه موقعيّت و ارزشي نه در پيشگاه خدا دارند و نه در زندگي فردي و اجتماعي، بلكه هميشه زبون و عقب مانده و جاهل خواهند بود.
گر چه كتاب آسمانى قرآن کریم وسيله هدايت است؛ ولى گروهى به خاطر روحيه ى لجاجت و عناد هر چه قرآن بيشتر بر آنان خوانده مى شود، پليدى باطنى آنان بيشتر ظاهر مى شود.
امام باقر (ع) در باره «لَيَزِيدَنَّ كَثِيراً مِنْهُمْ ...» فرمود: آنچه موجب طغيان و كفر بسيارى مى گردد، ولايت اميرالمؤمنين على (ع) است. (تفسير عيّاشی)
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر