معنای آیه
امام باقر (ع) فرمود: يكي از اشراف متأهّل يهود خيبر با زن شوهرداري كه او هم از خانواده اشراف بود زنا كرد. يهوديان كه نمي خواستند طبق حكم تورات سنگسارش كنند، عدّه اي را به مدينه فرستادند، تا حكم زناي محصنه را از پيامبر اسلام (ع) بپرسند.
در اين موقع حكم سنگسار زناي محصنه نازل گرديد؛ ولي آن ها اين حكم را نپذيرفتند. پيامبر (ص) فرمود: آيا موافقيد يكي از شما هر چه از تورات نقل كرد بپذيريد؟ گفتند: آري. پيامبر (ص) فرمود: «ابن صوريا» كه در فدك زندگي مي كند چگونه عالمي است؟ گفتند: او از همه يهود به تورات آشناتر است. به دنبال او فرستادند و هنگامي كه نزد پيامبر (ص) آمد، او را به خدا سوگند داد، كه آيا حكم سنگسار كردن زناي محصنه در تورات هست يا نه؟ او در پاسخ گفت: آري.
پيامبر (ص) فرمود: چرا اين حكم را اجرا نمي كنيد؟ گفت: حقيقت اين است كه ما اين حدّ را تنها در باره افراد عادّي اجرا مي كرديم، ولي در مورد اشراف قانون سبك تري تصويب نموديم؛ لذا زنا در بين اشراف ما رواج يافت.
پس پيامبر (ص) دستور داد آن مرد و زن را در مقابل مسجد سنگسار كردند و فرمود: « خدايا، من نخستين كسي هستم، كه حكم تورات را زنده نمودم، بعد از آن كه يهود آن را از بين بردند». آن گاه ابن صوريا از پيامبر (ص) سؤالاتي كرد و چون جواب آن ها را درست شنيد، اسلام آورد؛ ولي يهود به او بد و بيراه گفتند و دشنامش دادند. (مجمع)
اين آيه مي فرمايد: اي پيامبر، آن ها كه در كفر شتاب مي ورزند، تو را غمگين نسازند؛ چه آنها كه به زبان گفتند ايمان آورديم؛ ولي قلبشان ايمان نياورده و چه يهودياني كه به سخنان كذب گوش مي سپرند، تا دستاويزي براي تكذيب تو بيابند، آن ها جاسوسان كسان ديگرند كه خودشان نزد تو نيامده اند؛ لذا پيش از آمدن نزد تو تصميمشان را گرفته اند.
آنان سخنان خدا را از مفهوم اصليش تحريف مي كنند و به يكديگر مي گويند: اگر حكمي كه ما مي خواهيم به شما داده شد بپذيريد و اگر داده نشد، همچون حكم زناي محصنه، آن را رد كنيد.
و كسي كه خدا فتنه و هلاكش را بخواهد، تو هرگز نمي تواني عذاب خدا را از او بر طرف سازي. آن ها كساني هستند، كه خدا نخواسته است به واسطه ی گناهانشان دلشان را پاك سازد. آن ها در اين دنيا رسوا و در آخرت كيفر عظيمي خواهند داشت.
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر