سوره نساء - آیه 104 - جزء 5
وَلَا تَهِنُوا فِي ابْتِغَاءِ الْقَوْمِ ۖ إِن تَكُونُوا تَأْلَمُونَ فَإِنَّهُمْ يَأْلَمُونَ كَمَا تَأْلَمُونَ ۖ وَتَرْجُونَ مِنَ اللَّهِ مَا لَا يَرْجُونَ ۗ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا
معنای آیه
و در تعقیب و جستجوی دشمن سستی نکنید. اگر شما [در رویارویی با دشمن] درد و رنج می بینید، آنان نیز چون شما درد و رنج می بینند، و شما چیزی را [چون پیروزی و پاداش] از خدا امید دارید که آنان امید ندارند؛ و خدا همواره دانا و حکیم است.
تفسیر قرآن
به دنبال آيات جهاد و هجرت و شكست در احد، اين آيه براي زنده كردن روح فداكاري و جهاد در مسلمانان مي فرمايد: در تعقيب دشمن سست نشويد؛ اگر شما در جهاد گرفتار درد و رنج ميشويد، دشمنان شما نيز از جنگ سختي و ناراحتي مي بينند؛ ولي شما اين امتياز را داريد، كه به لطف و كمك و رحمت وسيع خداوند اميدواريد و آن ها چنين اميدي ندارند. ضمناً رنج ها و تلاش هاي شما از خدا مخفي نيست و پاداش همه ی آن ها را خواهيد ديد.
پس از شكست مسلمانان در احد، وقتي پيامبر (ص) با اصحاب در يك قسمت كوه احد قرار گرفتند و مشركين در طرف ديگر آن، ابوسفيان با لحني فاتحانه فرياد زد: «اي محمّد، يك روز شما پيروز شديد و امروز ما». پيامبر (ص) فرمود، بگوييد: هرگز وضع ما با شما يكسان نيست، شهيدان ما در بهشت اند و كشتگان شما در دوزخ. ابوسفيان فرياد زد: «لَنَا العُزّيٰ وَ لاعزّيٰ لَكُم: ما بت عزّيٰ داريم و شما عزّيٰ نداريد». پيامبر (ص) فرمود: شما هم بگوييد: اَللهُ مَولينا و لامَوليٰ لَكُم: خدا سرپرست و تكيه گاه ماست و شما سرپرست و تكيه گاه نداريد. آن گاه ابوسفيان و خالد بن وليد بت «هبل» را سر دست گرفتند و فرياد زدند: «اُعلُ هُبَل: سربلند باد هبل». پيامبر (ص) فرمود: شما هم بگوييد: اَللهُ اَعليٰ وَ اَجَلُّ: خدا برتر وبالاتر است. ابوسفيان چون ديد مسلمانان در سخن كم نياوردند، فرياد زد: ميعادگاه ما براي رزمي ديگر سرزمين بدر صغرا. آن گاه ابوسفيان با قريش راهي مكّه شدند. (تفاسیر مجمع و قمي)
تفسیر گوهر - تالیف دکتر رحمت الله قاضیان
نکات دیگر